THIẾT BỊ ĐO PHÒNG SẠCH: PARTICLE COUNTER, CHÊNH ÁP, NHIỆT ẨM
Thiết bị đo phòng sạch: Particle Counter, Chênh Áp, Nhiệt Ẩm
Trong quá trình vận hành và giám sát phòng sạch, việc sử dụng các thiết bị đo chuyên dụng là yếu tố bắt buộc để đảm bảo tiêu chuẩn sạch theo ISO 14644, EU GMP, WHO GMP hoặc cGMP. Các thông số như số lượng hạt bụi (particle count), chênh lệch áp suất, nhiệt độ và độ ẩm đều phải được giám sát thường xuyên và có chứng nhận hiệu chuẩn.
Bài viết này của SHiZU Cleanroom sẽ giúp bạn hiểu rõ về ba loại thiết bị đo quan trọng nhất trong phòng sạch gồm: Particle Counter, Thiết bị đo chênh áp, và Thiết bị đo nhiệt độ – độ ẩm. Đồng thời, bài viết cũng cung cấp hướng dẫn lựa chọn, vận hành và các lưu ý khi sử dụng để đạt chuẩn phòng sạch bền vững.
1. Thiết bị đếm hạt bụi (Particle Counter)
1.1 Particle Counter là gì?
Particle Counter là thiết bị đo và đếm số lượng hạt bụi có trong không khí với kích thước từ 0.1 – 10 µm. Thiết bị này đóng vai trò then chốt trong việc phân loại phòng sạch theo tiêu chuẩn ISO 14644-1.
1.2 Nguyên lý hoạt động
- Sử dụng công nghệ laser diode để phát hiện và đếm các hạt bụi khi chúng đi qua vùng chiếu sáng
- Hạt càng lớn thì tín hiệu phản xạ càng mạnh, từ đó phân loại theo kích thước (0.3µm, 0.5µm, 1µm, 5µm…)
1.3 Phân loại Particle Counter
- Cầm tay (Handheld): Nhỏ gọn, dễ sử dụng tại hiện trường
- Để bàn (Benchtop): Chính xác cao, dung lượng đo lớn
- Tích hợp trong hệ thống HVAC, FFU để giám sát liên tục
1.4 Ứng dụng thực tế
- Kiểm tra độ sạch phòng theo ISO 5–9
- Giám sát vận hành Air Shower, Pass Box, FFU
- Đánh giá sau quá trình vệ sinh phòng sạch
1.5 Tiêu chuẩn sử dụng
- Tuân thủ ISO 21501-4 về hiệu chuẩn Particle Counter
- Tần suất hiệu chuẩn: 6–12 tháng/lần
2. Thiết bị đo chênh lệch áp suất (Differential Pressure Gauge)
2.1 Tại sao cần đo chênh áp?
Phòng sạch luôn phải duy trì áp suất dương (positive pressure) để ngăn không khí bẩn xâm nhập từ các khu vực lân cận. Thiết bị đo chênh áp giúp đảm bảo điều này một cách chính xác và liên tục.
2.2 Loại thiết bị phổ biến
- Đồng hồ chênh áp cơ học (Magnehelic Gauge): Không cần điện, dễ lắp đặt
- Cảm biến áp suất kỹ thuật số: Tích hợp cảnh báo, kết nối BMS
2.3 Cách đọc và giới hạn chênh áp
- Áp suất giữa các khu vực sạch nên chênh lệch từ +10 đến +20 Pa
- Có thể điều chỉnh qua tốc độ quạt HVAC, FFU hoặc bố trí cửa gió hồi
2.4 Vị trí lắp đặt
- Lắp tại vách ngăn giữa các cấp độ phòng sạch
- Lắp tại khu vực cửa ra vào Air Shower, Pass Box
2.5 Lưu ý vận hành
- Vệ sinh định kỳ đầu cảm biến
- Kiểm tra hiệu chuẩn mỗi 6–12 tháng
3. Thiết bị đo nhiệt độ và độ ẩm (Temp & RH Meters)
3.1 Ý nghĩa của nhiệt độ – độ ẩm trong phòng sạch
Kiểm soát nhiệt độ và độ ẩm không chỉ ảnh hưởng đến độ thoải mái của nhân viên mà còn liên quan trực tiếp đến chất lượng sản phẩm, đặc biệt trong ngành dược phẩm, điện tử và thực phẩm chức năng.
3.2 Thiết bị đo phổ biến
- Thermo Hygrometer cầm tay: Di động, kiểm tra nhanh tại chỗ
- Cảm biến gắn tường tích hợp màn hình: Đo và hiển thị liên tục
- Sensor kết nối hệ thống BMS: Điều khiển điều hòa, hút ẩm tự động
3.3 Mức giới hạn khuyến nghị
- Nhiệt độ: 18–25°C (theo yêu cầu sản phẩm)
- Độ ẩm: 40–60% RH, tùy ngành
3.4 Yêu cầu hiệu chuẩn
- Theo tiêu chuẩn ISO/IEC 17025
- Ghi nhận dữ liệu theo thời gian thực, có báo động nếu vượt giới hạn
4. Kết hợp giám sát toàn diện trong phòng sạch
4.1 Hệ thống BMS/SCADA tích hợp
Các thiết bị đo hiện đại ngày nay đều có thể kết nối vào hệ thống giám sát trung tâm, cho phép:
- Theo dõi dữ liệu theo thời gian thực
- Cảnh báo khi thông số vượt ngưỡng
- Lưu trữ lịch sử đo và xuất báo cáo theo lô sản xuất
4.2 Ứng dụng trong các ngành công nghiệp
- Dược phẩm: Tuân thủ tiêu chuẩn EU GMP, WHO, PIC/S
- Điện tử: ISO Class 5–7 để bảo vệ vi mạch, linh kiện
- Thực phẩm: Giám sát nhiệt – ẩm trong khu sản xuất, kho bảo quản
5. SHiZU – Giải pháp thiết bị đo phòng sạch toàn diện
Tại SHiZU Cleanroom, chúng tôi cung cấp đầy đủ các loại thiết bị đo thông số phòng sạch chính hãng, bao gồm:
- Particle Counter cầm tay và để bàn đạt chuẩn ISO 21501-4
- Đồng hồ chênh áp Magnehelic, cảm biến kỹ thuật số
- Thermo Hygrometer từ các thương hiệu uy tín (Testo, Fluke…)
- Dịch vụ hiệu chuẩn thiết bị theo ISO/IEC 17025
- Tư vấn tích hợp hệ thống giám sát tự động toàn diện
Chúng tôi cam kết hỗ trợ kỹ thuật, lắp đặt tận nơi và cung cấp đầy đủ chứng chỉ CO, CQ, hiệu chuẩn để phục vụ các đợt thanh tra GMP, ISO.
6. Kết luận
Việc lựa chọn đúng thiết bị đo trong phòng sạch không chỉ giúp kiểm soát chất lượng môi trường sản xuất, mà còn đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 14644, EU GMP, WHO GMP. Các thiết bị như Particle Counter, cảm biến chênh áp, và nhiệt ẩm kế là những công cụ không thể thiếu để duy trì sự ổn định và an toàn cho sản phẩm cũng như nhân sự.
Hãy đầu tư thiết bị chất lượng cao và hiệu chuẩn định kỳ để hệ thống phòng sạch của bạn vận hành hiệu quả và bền vững.
